Sportomed Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Merkezleri

El Bileği Eklemi Hangi Yapılardan Oluşur?

El, kemik yapı olarak 2 sıra şeklinde dizilmiş 8 adet  meta carpal denilen küçük kemik, el sırtı ve avuç içi bölümünde 5 adet meta carpal denilen kemikler ve parmakları oluşturan 14 adet phalanx kemiklerinden oluşmuştur. Ön kolda bulunan ulnar ve radius kemikleri carpal kemikler ile el bileği eklemini oluşturmaktadır. Elin fonksiyonel hareketlerini gerçekleştiren kasların büyük kısmı ön kolda başlayıp tendonları ele uzanan kaslardan oluşur. Radial ,Ulnar ve median sinirler elin karmaşık ince fonksiyonel hareketlerini yönetmektedirler.

El ve El Bileği Sakatlıklarının Nedenleri Nelerdir?

Sıklıkla el üzerinde oluşan ani ve zorlayıcı travmalar, dirsek ve bilekte meydana gelen sinir sıkışmaları, elin ritmik ve zorlayıcı kullanıldığı aktiviteler ve artrit gibi romatizmal hastalıklara bağlı olarak gelişebilmektedir. 

El ve El Bileği Sakatlıkları Kimlerde Görülür?

Elimiz hem karmaşık anatomik yapısı, hem ince motor hareketleri hem de günlük yaşamdaki çok yönlü hareketleri nedeni ile hem zorlayıcı aktivitelere hem de pek çok travmaya maruz kalmaktadır. El ve El bileği patolojileri konjenital (doğuştan var olan) olabildiği gibi, el bileği ve parmakların tekrarlayıcı ve zorlayıcı hareketlerini gerektiren meslek gruplarında (marangozlar, elektrikçiler, ev hanımları vs.), uzun süreli bilgisayar kullananlarda, bazı sporcularda (golf, bilardo vs.) görülebilmektedir.

Her yaş grubunda ve her iki cinsiyette de sıklıkla karşılaşılmaktadır.

El ve El Bileği Patolojilerinde Teşhis

Medikal hikaye,
Fiziksel muayene ve değerlendirme,
Görüntüleme yöntemleri (Kesin tanı ve detaylı inceleme için röntgen (X-RAY), MR, BT, EMG, sintigrafi gibi ileri görüntüleme teknikleri kullanılmaktadır.)

En Sık Görülen El ve El Bileği Sakatlıkları Hangileridir?

Karpal Tünel Sendromu,
Artritler,
Ganglion Kistleri,
Sinir Sıkışmaları,
Tetik Parmak,
De Quarvain Tenosinoviti,
Dupuytren Kontraktürü

Karpal Tünel Sendromu (Median Sinir Sıkışması)

Koldaki 3 önemli sinirden birisi olan median sinirin el bileğinde Karpal Tünel olarak adlandırılan kanalda sıkışmasına Karpal tünel sendromu denir. Median sinir baş parmak, işaret, orta ve yüzük parmağın duyu hissinden sorumludur. Ayrıca parmakların ince hareketleri yapmasını sağlayan kasların çalışmasında rol alır.

NEDENLERİ:

Sinirin karpal tünel içinde uzun süre basınca maruz kalması nedeni ile oluşur. El bileği travmaları, bilekteki tendonları kalınlaşması, kırık sonrası veya hamilelikte vücudun su tutmasına bağlı olarak tünel basıncının artması sonucu olabilmektedir.

En belirgin bulgusu baş parmak, işaret, orta ve yüzük parmakta ağrı, uyuşma ve karıncalanmadır. Başlangıçta elde güçsüzlük ve çabuk yorulma, ilerleyen dönemlerde özellikle geceleri şiddetli ağrı şikayetleri vardır. Baş parmak ile diğer parmak uçlarına dokunmak güçleşir.

TEDAVİ YÖNTEMLERİ:

Tedavide öncelikle semptomlara neden olan pozisyon ve aktivitelerin yapılmaması önerilir. El bileğini dillendirmek ve sinir

üzerindeki basıncı azaltmak için uygun el bileği ateli kullanılmalıdır.

Medikal tedavi (ağrı kesiciler ile ödem ve enflamasyonu azaltıcı ilaçlar),
Gerekli durumlarda kortizon enjeksiyonu,
Uygun fizik tedavi ajanları (tens, US, buz, jOBS vs.),
Masaj,
Manuel terapi,
Mobilizasyon uygulamaları,
Uygun germe ve kuvvetlendirme egzersizleri

uygulanabilir. Uygulanan tedaviler ile semptomlarda iyileşme gözlenmiyorsa cerrahi girişimler değerlendirilmelidir.

El Bileği Kırıkları

Elimiz karmaşık anatomik yapısı ve günlük yaşamadaki çok yönlü hareketleri nedeni ile travmaların sık yaşandığı bir eklemdir.

Kırıklarda en belirgin bulgu şiddetli ağrı ve belirgin şişliktir. Kişi elini hareket ettirmez ve sabit pozisyonda tutma ihtiyacı hisseder. Çok daha ciddi ve travmatik kırıklarda eldeki kemiklerin yerleşiminde belirgin farklılık gözlenir.

Teşhis için fiziki muayene ile birlikte kesin tanı için röntgen (X-RAY) filmi gerekmektedir. Bazı durumlarda MR-BT-Sintigrafi gerekebilir.

TEDAVİ YÖNTEMLERİ:

Öncelikle erken dönemde alçı veya atel uygulamaları ile kırık bölgenin tespit edilmesi gerekmektedir. Bazı durumlarda cerrahi uygulama ile kırık sabitlenebilir.

Alçı çıkarıldıktan sonra veya cerrahi sonrası kemikteki kaynama tamamlanınca fizik tedavi süreci başlar. Bu süreçte;

ağrı ve ödemi azaltmak için medikal tedavi,
sıcak-soğuk uygulamaları,
manyetik alan uygulaması,
fizik tedavi ajanları (tens, ES vs.),
PNF uygulamaları,
germe ve kuvvetlendirme egzersizleri

yaptırılır.

De Quervain Tenosinoviti

Baş parmağın hareketini sağlayan (yana açma ve geriye bükme hareketleri) kasların tendon ve tendon kılıflarının baş parmağa geçiş yaptıkları bölgede oluşan iltihabı durumudur. Tendon ve tendon kılıfı arasında düzensizlik vardır ve aradaki kayganlık ve hareket azalmıştır.

En belirgin bulgusu baş parmakta Başlayan ve ön kola yayılan ağrı şikayetleridir. İlerleyen dönemlerde baş parmakta şişlik kızarıklık ve hareketle artan ağrı vardır. Baş parmağın kullanıldığı kavrama ve kuvvetli rotasyonel hareketlerinde ağrı artar.

NEDENLERİ:

Baş parmağın aşırı kullanıldığı tekrarlayıcı hareketler,
Geçirilmiş kırıklar, travmalar veya aşırı ağırlıklar ile yapılan egzersizler

sonucu oluşabilmektedir.

TEDAVİSİ:

Erken dönemde istirahat önemlidir. Baş parmak hareketini kısıtlayan atel kullanmak gerekir. Medikal tedavi (ağrı ve enflamasyon için), steroid enjeksiyonu, fizik tedavi uygulamaları (buz, laser ,tens vs...) kullanılabilir.

Tedavilere cevap alınamadığı durumlarda cerrahi girişimler değerlendirilmelidir.